Mesajlar

Nerede

Bir şehre tıklayıp oyuncunun yanındaki zarf işaretine basarsan, o oyuncuyla aranızdaki konuşma açılır. Aynı iki oyuncu arasında her zaman tek bir konuşma vardır; ikiniz de aynı anda açsan aynı yere düşersin.

Konuşmalarının hepsi üst şeritteki zarf işaretinin ardındadır: okunmamış mesajın varsa işaretin üstünde sayısı yazar ve oradan her konuşmayı yeniden açabilirsin. Şehirdeki işaret bir konuşmayı başlatır; üst şerittekiyse zaten var olanlara döner. Zarfın üstüne gelirsen (klavyeyle odaklansan da olur) altında mesaj bırakanların adı ve sayısı görünür; birine basınca doğrudan o yazışma açılır. Zarfa doğrudan basarsan okunmamış yazışmanın kendisi açılır. Yazışma listesinde de okunmamışlar en üstte durur, en son yazanın adı en başta.

Listede bir arama kutusu ve bir Okunmamış süzgeci vardır; arama hem oyuncu adına hem de son söylenen cümleye bakar, çünkü insan çoğu zaman adı değil cümleyi hatırlar.

Mesajlar Olanlar kaydından ayrıdır. Olanlar oyunun sana anlattıklarıdır; burası oyuncuların birbirine yazdığı yerdir ve özel bir mesajın içeriği Olanlar'da hiçbir zaman görünmez.

Kanallar

Mesajlar penceresinde beş sekme vardır: Dünya (dünyandaki herkes, baştan beri), İttifak (ittifakının şu anki üyeleri, katıldığın andan sonrası), Ada (kentinin olduğu her adanın kendi sohbeti), Özel (yalnız sen ve karşındaki) ve Hermes (oyunun duyuruları). Üst şeritteki zarfa okunmamış mesajın varken basarsan pencere doğrudan o yazışmayla açılır: birden çok yazışma bekliyorsa en son yazılanla, özel mesaj yoksa yeni mesajı olan ittifak, ada ya da Dünya kanalıyla. Hiçbir şey okunmamışsa pencere Dünya sekmesiyle açılır; bir şehirden bir oyuncuya yazmak için açtıysan Özel sekmesiyle.

İttifak kanalında katılmadan önce söylenenleri göremezsin. Ayrılırsan ya da çıkarılırsan okuma ve yazma o anda biter; geri dönersen yeni bir dönem başlar ve yokken söylenenler geri gelmez. Bir ittifakta değilsen İttifak sekmesi bunu söyler; kanal ancak katılınca olur.

Dünya, ada ve ittifak kanallarında birkaç kısa satırı art arda yazabilirsin; ardından kanalın kendi hızıyla sürdürürsün; ittifak kanalı en hızlısıdır. Özel mesajda böyle bir sınır yoktur. Çok hızlı yazarsan “biraz bekle” denir; bu bir ceza değildir ve hiçbir yaptırıma sayılmaz. Üst şeritteki zarf yalnız özel mesajları sayar. İttifak ve Ada sekmeleri kendi sayılarını taşır, Ada sekmesindeki sayı bütün adalarının toplamıdır; Dünya sekmesi yalnız bir nokta gösterir, çünkü herkesin konuştuğu bir yerde büyüyen bir sayı işe yaramaz.

Hermes'ten haberler

Hermes sekmesinde oyunun yönetimi oyunculara duyurularını yapar: bakımlar, yenilikler, dünyayla ilgili haberler. Bir duyuru yalnız senin dünyana ya da bütün dünyalara gönderilmiş olabilir. Her duyuru oyunun konuştuğu bütün dillerde yayınlanır; oyunu hangi dilde oynuyorsan duyuruyu da o dilde okursun. Duyurulara cevap yazılmaz. Okumadığın bir duyuru varsa sekmede sayısı yazar; özel mesajın yokken üst şeritteki zarfın üstünde de küçük bir nokta belirir. Sekmeyi açınca hepsi okunmuş sayılır.

Ada sohbeti

Kentinin olduğu her adanın kendi sohbeti vardır ve Mesajlar'daki Ada sekmesinde durur. Dünya kanalı gibi işler, ama yalnız o adada kenti olanlar okuyup yazabilir. Birden çok adada kentin varsa adayı sekmenin üstünden seçersin; sekme, üst şeritte seçili kentin adasıyla açılır. Adanın ekranındaki Ada sohbeti düğmesi de o adanın sohbetini adanın üstünde açar. Pencerede yalnız o adanın sohbeti vardır, yazışmayı orada sürdürürsün. Pencereyi açınca o ana kadar yazılanları da görürsün. Adada kentin yoksa düğme görünmez. Sohbetin başlığındaki ada adına basarsan adaya gidersin.

Sohbette, adadaki ilk kentini kurduğun andan sonra yazılanları okursun; öncesi sana görünmez. Adada hiç kentin kalmazsa okuma ve yazma o anda biter. Oraya yeniden kent kurarsan yeni bir dönem başlar ve yokken yazılanlar geri gelmez. Her mesaj yedi gün sonra silinir.

Engellediğin bir oyuncunun ada sohbetindeki mesajları, öbür ortak kanallardaki gibi senden gizlenir. Ona bu söylenmez.

Okundu ne demek

Bir konuşmayı açmak onu okunmuş yapmaz. Okundu sayılan şey, gerçekten indiğin yerdir: eski mesajları okurken altına yeni bir mesaj düşerse o okunmamış kalır ve sana “Yeni mesajlar” düğmesi gösterilir. Ekran kendiliğinden aşağı kaymaz.

Kendi yazdığın mesajın altında gönderildi ya da okundu yazar ve karşı taraf senin için aynısını görür. Bu yalnız o mesajla ilgilidir: kimin çevrimiçi olduğunu ya da en son ne zaman girdiğini gösteren hiçbir şey yoktur. Yazışmanın başlığında karşı tarafın başkenti ve adası yazar (ikisi de ada haritasından zaten okunur) ve Kenti gör seni o adaya götürüp o kentin penceresini açar.

Hangi dilde yazmalı

Özel yazışmanın başlığında, karşındakinin adının yanında konuştuğu diller iki harfle görünür; listesini gizlediyse ya da boş bıraktıysa orada bir şey görünmez. Oyunu oynadığın dil onun listesinde yoksa yazma kutusunun üstündeki bir satır, hangi dillerde yazıştığını söyler. Bu yalnız bir hatırlatmadır: mesajın çevrilmez ve göndermene engel olmaz. Kendi dillerini hesap sayfasında seçersin.

Silmek, tepki vermek, emoji

Kendi yazdığın bir mesajı silebilirsin: mesajın yanındaki ⋯ işaretine bas, Sil'i seç ve soruyu onayla. Mesaj herkesten silinir. Yerinde öbürleri “Bu mesaj silindi”, sen “Bu mesajı sildin” yazısını görürsün; saati ve kimin yazdığı yerinde kalır. Silmenin bir süre sınırı yoktur ve dünya, ittifak, ada ya da özel sohbette yazdığın her mesaj için geçerlidir. Adaya yaptığın bir duyuruyu da böyle silersin; o zaman Olanlar'daki satırları da kalkar. Silinen mesaj geri gelmez. Henüz bildirim olarak gitmemiş bir mesajı silersen bildirimi de gitmez.

Silmek, yazılanı oyunun kayıtlarından çıkarmaz. Oyuncular silinen mesajı bir daha göremez, ama mesaj bildirildiyse moderatör ne yazıldığını görmeye devam eder. Silinmiş bir mesajı da bildirebilirsin: silinmeden önce okuduysan ne olduğunu anlatabilecek olan sensin. Bir moderatörün kaldırdığı mesajın yerinde ise “Bu mesaj bir moderatör tarafından kaldırıldı” yazar.

Başkasının mesajına tepki verebilirsin; kendi mesajına veremezsin, ama başkalarının ona verdiği tepkileri görürsün. ⋯ işaretinin altında altı emoji ve bir + vardır; + bütün emojileri açar. Bir mesaja tek bir tepkin olur: başka bir emoji seçersen öncekinin yerini alır, aynısını yeniden seçersen geri alırsın. Tepkiler mesajın altında emoji emoji sayılır ve seninki işaretlidir. Bir tepkinin üstüne gelirsen ya da ona dokunursan kimlerin verdiğini görürsün; oradan kendi tepkini geri alabilir ya da aynı emojiyle katılabilirsin. Tepki bildirim göndermez ve hiçbir şeyi okunmamış yapmaz. Silinmiş ya da kaldırılmış bir mesaj tepki almaz ve eski tepkileri de görünmez. Engellediğin bir oyuncunun tepkisini görmezsin. Susturulmuşken tepki de veremezsin ve tepkini arka arkaya çok hızlı değiştirirsen bir an beklemen istenir.

Yazarken kutunun yanındaki gülen yüz emoji panelini açar: yüzler, el işaretleri ve oyunun dünyasından simgeler; en son kullandıkların en başta durur. Seçtiğin emoji imlecin olduğu yere girer. Mac'te ⌘ + Enter, öbür bilgisayarlarda Alt + Enter ya da Ctrl + Enter mesajı gönderir; Enter tek başına yeni satır açar. Uzunluk sınırında bazı emojiler, örneğin ten rengi seçilmiş bir el ya da bir bayrak, birden çok karakter sayılır.

Neler yapılamaz

Savaş raporunu paylaşmak

Biten bir savaşın raporunda Paylaş düğmesi vardır. O savaşta bulunduysan (saldıran ya da savunan, kazanan ya da kaybeden) paylaşabilirsin; yalnızca izlemiş biri paylaşamaz. Raporun kendisi paylaşılmaz; paylaşılan, herkese gösterilebilir bir özettir. Özeti sunucu hazırlar ve senin gördüğün kart karşı tarafın gördüğü karttır.

Bir bağlantı üretir, onu istediğin yere yapıştırırsın: dünya kanalına, ittifakına, özel mesaja, ya da oyunun tamamen dışına. Bu bağlantıya sahip herkes, oyuna giriş yapmadan paylaştığın raporu görebilir. Bağlantı özel değildir, ittifakına da özel değildir; tek koruma adresin tahmin edilemezliğidir. O savaşın bir zafer freskini çizdirdiysen, bağlantıyı açan herkes onu raporun başında görür. Bağlantıyı açan, savaşı yalnız özetten okumaz; oyunun içindeki gibi tur tur da izler: saha, saflar, uçan oklar ve sur. Tekrar savaşı senin gördüğün gibi gösterir; moral, mühimmat ve ikmal de orada görünür, ganimet ise yalnız bağlantıya kattıysan.

Ganimet varsayılan olarak girmez, çünkü savaşın özeti ile eve ne götürdüğün ayrı konulardır. Tercihi değiştirirsen yeni bir bağlantı üretilir; dolaşımdaki bir bağlantıya sonradan ganimet eklenemez. Kartın sonucu savaşın kendi sonucudur, “kazandın” demez; ganimet kimin ganimetiyse öyle yazar; kurallara takılan bir ad gizlenir ve kart bunu söyler.

Bağlantı sen geri çekene kadar açık kalır. Geri çekmek onu her yerde kapatır, çünkü bütün hedefler aynı şeyi okuyordu; ama savaşı silmez, yapıştırdığın mesajı kaldırmaz ve birinin aldığı ekran görüntüsünü geri getiremez. Bir mesajı kaldırmak da bağlantıyı kapatmaz: ikisi ayrı işlerdir. Paylaşılan bir raporu uygunsuz buluyorsan bildirebilirsin; bildirmek için giriş gerekir, okumak için gerekmez.

Bağlantıyı oyunun içinde bir sohbete yapıştırırsan yanında küçük bir kart belirir ve tıklayan paylaşılan özeti açar. Kart yalnız oyunun kendi rapor adresleri için çizilir; benzeyen başka bir adres sıradan bir bağlantıdır. Bir moderatör uygunsuz bulduğu bir bağlantıyı kapatabilir; bu da savaşı silmez, mesajı kaldırmaz.

Paylaşılan kartta ne var

Bağlantılar

Mesajlardaki http ve https bağlantıları tıklanabilir olur; başka hiçbir adres türü bağlantıya dönüşmez. Bir bağlantıya bastığında önce nereye gittiği gösterilir: mesajda yazan kelimeler değil, adresin gerçek alan adı. Alışılmadık karakterler içeren adresler ayrıca işaretlenir. Bir adresin https ile başlaması güvenli olduğu anlamına gelmez.

Adresler bilinen tehdit listelerine sorulur. Bilinen zararlı bir adres taşıyan mesaj gönderilmez ve yazdıkların kutuda kalır. Denetim yapılamıyorsa bağlantı içeren mesaj yine gönderilmez, çünkü sorulamamış bir soru "temiz çıktı" demek olmaz. Bu bir ceza değildir; birazdan tekrar dene. Bağlantı içermeyen mesajlar bundan etkilenmez.

"Bilinen bir tehdit yok" güvenli demek değildir. Bir liste yalnızca birilerinin daha önce bildirdiklerini bilir; yeni bir sahte sayfa ilk saatlerinde hiçbir listede yoktur. Bu yüzden hiçbir bağlantı "denetlendi" ya da "güvenli" diye tarif edilmez. Bir bağlantıya bastığında adres o an yeniden sorulur.

Adres sunucuda açılmaz. İtibar servisine giden tek şey adresin kendisidir: mesajın, kiminle konuştuğun ve kim olduğun gönderilmez. Sayfa çekilmez, önizleme üretilmez, yönlendirme izlenmez. Bir adresi kopyalayıp oyunun dışında açarsan bu korumanın dışına çıkarsın. Oyunun kendi paylaşılan rapor bağlantıları hiç gönderilmez: adresin sonundaki anahtar raporun kendisidir.

Moderasyon, ve sınırları

Gönderdiğin mesaj yayımlanmadan önce sunucuda denetlenir. Kaba bir sözcük yalnızca bütün bir sözcük olarak aranır: içinde küfre benzeyen bir hece taşıyan sıradan bir sözcük (“helak”, “sıkıntı”, “koyarak”) takılmaz. Harfleri değiştirerek, araya nokta koyarak ya da harfleri tekrar ederek yazılmış küfür ise görülür. Böyle bir sözcük taşıyan mesaj yine yayımlanır: sen onu yazdığın gibi görürsün, başkaları sözcüğün yerinde *** okur. Açık tehditler ile çok uzun, çok bağlantılı ya da bağıran mesajlar ise gönderilmez.

Bu kurallar bağlamı anlamaz. İçinde tek bir kaba kelime geçmeyen bir tehdit ya da kibar cümlelerden kurulu bir taciz kampanyası bu denetimden geçer. Böyle bir mesaj görürsen bildir; bildirim bir insanın bakmasını sağlar.

Reddedilen bir mesaj hiç gönderilmez: karşı taraf onu bir an bile görmez, sana da hangi kategoriye girdiği söylenir. Susturma son çaredir: ancak kısa sürede, küfür, nefret, tehdit ya da zararlı bağlantı yüzünden birçok farklı mesajın reddedilmesi susturmaya yol açar. Hızlı yazmak, aynı cümleyi yinelemek ya da fazla uzun yazmak buna sayılmaz. Susturmaya yaklaşınca ret cevabı seni önceden uyarır; susturulursan nedeni ve ne zaman yeniden yazabileceğin söylenir. Bu süre her zaman geçicidir, kendiliğinden biter; bir moderatör de erken kaldırabilir. Kalıcı bir yasak otomatik olarak verilmez. Bazen tehdit ya da hakaret gibi okunan bir cümle yanlış anlaşılabilir; böyle olduysa cümleyi başka türlü yazman yeter.

Adlar

Aynı kurallar adlara da uygulanır: oyuncu adın, kentlerinin adı, koloninin adı, ittifakının adı ve etiketi. Adlarda fazladan iki kural daha vardır: oyunun görevlisiymiş gibi duran adlar (yönetici, moderatör, destek, oyunun kendi adı) ve kutsal sayılan adlar alınamaz. Sebep, adın inandırıcı olmasıdır: şifre soran bir "destek" hesabı en eski numaradır.

İnsanların taşıdığı adlar engellenmez. Engellenen şey iddiadır: tek başına kutsal bir ad başkadır, birinin taşıdığı ad başkadır. Kısa sözcükler yalnız tek başlarına yazıldıklarında sayılır, yani içinde o heceyi taşıyan sıradan bir ad serbesttir.

Engellemek ve bildirmek

Bir oyuncuyu engellersen aranızda yeni mesaj gidip gelmez; iki yönde birden. Eski mesajlar durur. Karşı tarafa engellendiği söylenmez; ikinize de aynı nötr cevap verilir.

Ortak kanallarda engellemek o kişiyi ittifaktan, adadan ya da dünyadan çıkarmaz: yazdıkları yerinde durur ve herkes okur, yalnız sen görmezsin. Yerinde “engellediğin bir oyuncunun mesajı” yazar ve o mesaj okunmamış sayına eklenmez. Engeli kaldırırsan yeniden okursun.

Bir mesajı bildirmek (mesajın yanındaki ⋯ işareti, sonra Şikâyet et) onu bir moderatörün önüne koyar. Formda hangi mesajı gönderdiğin gösterilir, bir sebep seçersin (küfür veya hakaret, taciz veya tehdit, nefret söylemi, spam veya dolandırıcılık, zararlı veya aldatıcı bağlantı ya da diğer) ve istersen kısa bir açıklama eklersin (Diğer'i seçtiysen açıklama zorunludur). Bildirmek engellemek değildir; engellemek istersen onu ayrıca yaparsın. Kendi mesajını bildiremezsin, aynı mesajı bir kez bildirirsin ve kimin bildirdiği karşı tarafa söylenmez. Çok kişinin aynı kişiyi bildirmesi tek başına hiçbir yaptırım doğurmaz.

Bir oyuncunun kendisini de bildirebilirsin: adı hakaret içeriyorsa ya da birini taklit ediyorsa, sohbetin dışında, örneğin bir şehir adıyla ya da ittifak metinleriyle, taciz ediyor ya da tehdit ediyorsa, hile yapıyor, birden çok hesap ya da bot kullanıyorsa. Bunun için adadaki şehir penceresinin altındaki bayrağa ya da oyuncunun sayfasındaki Oyuncuyu bildir'e basarsın; bir sebep seçer, istersen kısa bir açıklama eklersin (Diğer'i seçtiysen açıklama zorunludur). Açıklaman da mesajlar gibi denetlenir. Bildirim, o an gördüklerini saklar: oyuncunun adını, penceresinden bildirdiğin şehrin adını ve ittifakını. Oyuncu adını sonradan değiştirse de moderatör senin gördüğünü görür.

Kendini bildiremezsin. Aynı oyuncu hakkında aynı anda tek açık bildirimin olabilir; bir moderatör ona baktıktan sonra yeniden bildirebilirsin. Bir günde kaç oyuncu bildirebileceğin de sınırlıdır. Bildirilen oyuncuya hiçbir şey söylenmez. Bir moderatör harekete geçerse (adını ya da şehrinin adını değiştirir, onu susturur ya da hesabını askıya alırsa) oyuncu yalnız yapılanı görür; kimin bildirdiğini hiçbir zaman öğrenmez. Bildirim sayısı tek başına hiçbir yaptırım doğurmaz. Hesabı askıya alınan oyuncu, askı sürerken başkalarının gözünden çekilir: mesajlarının yerinde yalnız gösterilmediklerini söyleyen bir satır kalır, oyuncu sayfası açılmaz, adı sıralamada ve listelerde görünmez, şehirleri haritada terk edilmiş kent olarak durur. Askı kalkınca hepsi geri gelir.

Hakkında verilen kararları görebilirsin ve bir kuralın mı yoksa bir insanın mı karar verdiği ayrı ayrı yazılıdır. Yanlış olduğunu düşünüyorsan itiraz edebilirsin.

Bir itiraz her zaman bir kararı seçer: hakkındaki susturmalar listelenir, birini işaretlersin ve sözlerini yazarsın. Aynı anda tek açık itirazın olabilir, bir karara bir kez itiraz edilir ve cevap her zaman gerekçesiyle gelir. Kabul edilirse yalnız seçtiğin susturma kalkar; hakkındaki başka bir karar yerinde kalır.